غزل شمارهٔ ۱۳۸

برداشت: معنی: دوستی و عشق در دل ماند، ولی یار راه جدایی گزید و رفت. ای دوستان، همتی کنید که کار عاشقی از حد گذشت. [ یار ازدست رفت: یار از پیش ما رفت و جدا شد / دستی: یاری و کمکی/ کنایه: کار از دست رفتن (بی‌سامان شدن کار، اختیار از دست رفتن) / آرایهٔ تکرار: دست / جناس زاید : دست، دوست ] - منبع: شرح غزل‌های سعدی

برداشت: معنی: شگفتا اگر بتوانم به کار و بار دل و عاشقی دست یابم! هرگز نمی‌توانم، زیرا عمر و روزگار را از دست داده‌ام و زمانی برای این کار ندارم. [ به کار دل رسیدن: مشغول کار دل شدن، به دل توجه کردن./ کنایه: از دست رفتن ( گذشتن و سپری شدن) ] - منبع: شرح غزل‌های سعدی

برداشت: معنی: بخت و اقبالی و اندیشه و ثروت و قدرتی داشتم، اما صد حیف که این چهار چیز را در غم عشق از دست دادم! [جناس زاید: زور، زر] - منبع: شرح غزل‌های سعدی

برداشت: مهرورزی و خیال عشق و تمایل به آن در دل ماند و در مقابل، شکیبایی و آرامش و قرار از دست رفت.

برداشت: اگر من در راه عشق از پای در آیم اهمیتی ندارد، زیرا هزاران نفر بهتر از من در این راه از دست رفته‌اند.  [ کنایه: از پا در آمدن، افتادن، بیچاره و درمانده شدن ] - منبع: شرح غزل‌های سعدی

برداشت: معنی: این بار بیم آن دارم که جانم را بر سر کار عشق گذارم. نگران دل نیستم، زیرا آن را چند بار از دست داده‌ام.  [ کنایه: خون خوردن (غم و اندوه بسیار بردن) ] - منبع: شرح غزل‌های سعدی

برداشت: چه سود که اسب خیال را به حرکت در‌آورم؟ زیرا عنان اختیار را از دست داده‌ام. - منبع: شرح غزل‌های سعدی

برداشت: ای سعدی، عشق ورزیدن با یاری که در پیشت حاضر است آسان است، اگر عاشق صادقی، اینک که یار از دست رفته و غایب است عشق بورز. - منبع: شرح غزل‌های سعدی / دکتر محمدرضا برزگر خالقی / دکتر تورج عقدایی