بخش ۱ - سرآغاز

برداشت: خداوندا، توفیق و موفقیت را برای نظامی فراهم کن‌، و راه حقیقت‌جویی و راستی‌جویی را به نظامی بنمای.

برداشت: دلی به او عطا کن که شایسته یقین و ایمان به تو باشد و زبانی که شایسته ثناگویی باشد و بتواند آفرین تو را بسراید.

برداشت: نازیبا و ناشایسته را از یاد و فکرم دور نگه دار و از کارهایی که خیر و نیکو نیستند دستم را کوتاه کن.

برداشت: درون و قلبم را به نور خود روشنایی بخش و زبان و سخنم را به شکر و آفرین گفتنت راهنمایی بفرما.

برداشت: دلم را همچون دل داوود شاد و تازه بگردان و کتاب مرا بلند‌آوازه و نام‌آور بگردان. (داوود به خوش‌آوازی معروف است چنانکه کوه و جماد نیز با آواز او به شادی و وجد و پایکوبی درمی‌آمده‌اند)

برداشت: عروس و زیبایی که با جان و دل پروردم را در عالم‌، خوشبخت و خوش‌شگون بگردان.

برداشت: چنانکه از خواندنش فکر و رای خواننده‌، فرخ و مبارک شود و هرجایی از خوش‌عطری‌اش همچون خلخ پرمشک شود. (خلخ ناحیه‌ای است که مشک خوب از آنجا آورند.‌)

برداشت: کلماتش دیدگان را پرنور و بابصیرت بگرداند و وزن و آهنگش، مغز و فکر را تازه و آبادان کند. (در زیبانویسی؛ سواد قلم‌، سیاهی و کلمات نوشته است و سماع‌، ترکیب‌بندی یک نوشته است.)

برداشت: چنان شود که کتاب و شعرم را «مفرح‌نامه دل‌ها» بنامند و نیز کلید گشاینده سختی‌ها و مشکل‌ها شود.

برداشت: معانی و دانش را با آن رفیع و سربلند نما و نیکبختی و سعادت را با آن مزیّن و آراسته بگردان.

برداشت: به چشم شاه، زیبایی او را دل‌انگیز و شیرین بنما که خودش بر نام شیرین است و طالع آن بر نام شیرین بوده است.

برداشت: نسیمی از عنایت و لطف همراه و یار او کن و از فیض و بخششت قطره‌ای به او عطا کن.

برداشت: وقتی که فیاض و بخشنده تو را یاری کرد و به‌تو بخشید‌، (اکنون) بیار ای گنج معنا و بنمای که چه به تو بخشیده است. (این بیت‌، خطاب به شاعر است)