بخش ۶۹ - بیان آنک مخلوقی کی ترا ازو ظلمی رسد به حقیقت او هم‌چون آلتیست عارف آن بود کی بحق رجوع کند نه به آلت و اگر به آلت رجوع کند به ظاهر نه از جهل کند بلک برای مصلحتی چنانک ابایزید قدس الله سره گفت کی چندین سالست کی من با مخلوق سخن نگفته‌ام و از مخلوق سخن نشنیده‌ام ولیکن خلق چنین پندارند کی با ایشان سخن می‌گویم و ازیشان می‌شنوم زیرا ایشان مخاطب اکبر را نمی‌بینند کی ایشان چون صدااند او را نسبت به حال من التفات مستمع عاقل به صدا نباشد چنانک مثل است معروف قال الجدار للوتد لم تشقنی قال الوتد انظر الی من یدقنی

برداشت: از رحمت سنان (نیمه شب) نپرس، زیرا آن پادشاهی که در دست اوست، دستانش قدرت بخش است.

برداشت: وقتی با زبان نرم و تیغ برنده خود سخن می‌گویی، بدان که کسی که به دام افتاده، در دستان تو است.

برداشت: او به هنری مانند آتشگر مشغول است و من نیز سازنده‌ی صنمی هستم که خود را به آن تبدیل می‌کنم.

برداشت: اگر مرا با جام شراب سیراب کند، به شوق و شادی می‌آیم و اگر با خنجر زخمی‌ام کند، با همان درد و رنج می‌پذیرم.

برداشت: اگر مرا به چشمه بکشانی، آبی به تو می‌دهم و اگر به آتش دچارم کنی، تابی را به تو ارائه می‌کنم.

برداشت: اگر باران بر من بریزد، خوشحال می‌شوم و همه‌چیز را به او می‌دهم. اما اگر به من آسیب برساند، با تمام وجود مقابله می‌کنم.

برداشت: اگر ماری به من آسیب بزند، من با تمام قدرت مقابله می‌کنم، اما اگر دوستی به من کمک کند، من به او خدمت می‌کنم.

برداشت: من مانند شما در مشکلات و سختی‌ها نمی‌توانم خود را در خطی قدس و بندگی قرار دهم.

برداشت: او به خاک مشغول صحبت کرد و یک مشت از آن خاک قدیمی را برداشت.

برداشت: با نگاهی جادویی و مسحورکننده، از دنیای خاکی و مادی فاصله می‌گیرد و در گفتگوهایی غرق می‌شود که شبیه به حالتی غیرعادی و بی‌خود است.

برداشت: این بیت اشاره به این دارد که فردی باید به حقیقت و مفهوم واقعی یک موضوع عمیق‌تری نگاهی بیندازد و در این راستا به جایگاه و ارزش آن پی ببرد. یعنی اینکه برای فهم بهتر، باید به جایگاه مناسب آن توجه کند و خود را از جستجوی سطحی و بی‌فایده دور کند.

برداشت: خداوند گفت که من با دانش و آگاهی کامل، تو را به دست این مردم که جانی هستند تسلیم می‌کنم.

برداشت: ای خدای من، اگر دشمنانم مردم را بر من فشار بیاورند و آن‌ها را در مرگ غرق کنند، چه خواهد شد؟

برداشت: تو اجازه نمی‌دهی که خداوند مرا دشمن و مبغوض قرار دهد.

برداشت: گفت، وسایلی فراهم می‌کنم که نشانه‌های علائم بیماری مثل تب، درد مفاصل، سرگیجه و سردرد را به وضوح نشان دهم.

برداشت: من نگاه آنها را از تو به دلایل و بیماری‌های سه‌گانه‌ات برمی‌گردانم.

برداشت: ای پروردگار، تو بندگانی داری که از راه‌های مختلف به مشکلات زندگی برمی‌خیزند و به دنبال حل آنها هستند. ای بزرگوار، آنها به دنبال راه‌حل و کمک تو هستند.

برداشت: چشمان آنها که به گذشته نگاه می‌کنند، به خاطر حیا و فضیلت خداوند است.

برداشت: چشم‌هایت پر از نور توحید است که از حالت‌های مختلف و علل و نواقص رهایی یافته است.

برداشت: به بیماری‌ها و دردها توجه نکنید و اجازه ندهید که این مشکلات به قلب شما راه پیدا کنند.

برداشت: هر یک از این بیماری‌ها دارویی دارد، اما اگر دارو پذیرفته نشود، آن را باید به حساب تقدیر گذاشت.

برداشت: هر بیماری دارویی دارد، این را به خوبی می‌دانم؛ مانند اینکه برای درد سردی، پوستین بهترین درمان است.

برداشت: هرگاه خدا بخواهد که مردی دچار سردی و زحمت شود، حتی اگر او صد پوستین هم به تن داشته باشد، از این سرما و ناملایمات نمی‌تواند جلوگیری کند.

برداشت: در وجود او اضطرابی به وجود می‌آید که نه به لباسش مربوط است و نه به جایی که در آن زندگی می‌کند.

برداشت: وقتی تقدیر و سرنوشت به کسی برسد، حتی بهترین پزشک هم نمی‌تواند کمک کند و داروها هم بی‌فایده می‌شوند.

برداشت: آیا ممکن است که بصیرت یک فرد به خاطر عواملی که مانع دیده شدن حقیقت می‌شوند، تحت‌الشعاع قرار بگیرد؟

برداشت: اگر چشم بینا باشد، اصل و حقیقت را می‌بیند، و اگر ناتوان باشد، فقط جزئیات سطحی را درک می‌کند.