بخش ۲ - تفسیر خذ اربعة من الطیر فصرهن الیک

برداشت: تو ای خورشید فهم مانند ابراهیم که از آتش نجات یافت این چهار مرغ سرکش را سر ببر

برداشت: زاغ وقتي بالاي سر مُرداري مي رسد، ابتدا چشمهايش را در مي آورد، مولانا مي فرمايد اين چهار خصلت ناپسند نيز مانند زاغ عقل انسان را از او بيرون مي کشند و او را تباه مي سازند (کوري معنوي)

برداشت: مثل حضرت ابراهیم که آن چهار مرغ را سر برید،سر بریدن این چهار مرغ جان را به سوی حقیقت راهی میکند

برداشت: ای خلیل، در راه نیکی و بدی، آنها را از میان بردار تا پاها از موانع رها شوند.

برداشت: همه تویی و هرچه هست برای توست، زیرا همه آن‌ها تحت تأثیر وجود تو هستند.

برداشت: از تو، عالم روح به زاری می‌افتد و پشت سر صدها سواره نظام قرار می‌گیرد.

برداشت: زیرا این بدن جایگاه آن چهار خوی حیوانی است و نامشان به چهار مرغ فتنه تبدیل شده است.

برداشت: اگر می‌خواهی مردم را به زندگی واقعی برسانی، باید از این چهار مرغ بد و ناپسند رهایی یابی.

برداشت: آن‌ها را به زندگی جدیدی برگردان که بعد از آن ضرری به تو نرسانند

برداشت: چهار خلق و خوی فتنه گر در دل خلق وطن کرده و راه را برایشان سد کرده است

برداشت: دل‌هایِ سَوی = دل‌های راست و درست و پاک.

برداشت: سر این چهار مرغ زنده را بریده و از هیچ چیزی برای ایجاد آثاری که پایدار نیستند، استفاده نکن.

برداشت: این جمله به چهار نوع خلق و صفت در انسان‌ها اشاره دارد که به نمادهایی مانند بط، طاووس، زاغ و خروس نسبت داده شده‌اند. هر یک از این نمادها نمایانگر ویژگی‌ها و خصوصیات خاصی در افراد هستند. به طور کلی، این جمله بیانگر تنوع در خلق و خوی آدم‌ها و تفاوت‌های رفتاری و شخصیتی است.

برداشت: بط نماد حرص و طمع است و خروس نمایانگر شهوت و آرزوهای نفسانی است. طاوس جاه و مقام و زاغ امنیت و زندگی طولانی است

برداشت: طامع تابيد: آزمند عمر ابدي

برداشت: بط به خاطر طمع و حرص خود در زمین، چه در حالت مرطوب و چه در حالت خشک، به دنبال چیزهای خوردنی میگردد

برداشت: حتي يک لحظه هم گلوي اردک استراحت نمي کند و مدام در حال خوردن است، انگار که از دستورات فقط امر خوردن را شنيده است.

برداشت: مانند غارتگری که خانه هارا غارت میکند و کیسه خود را پر میکند

برداشت: و در کیسه خود هر چیز بدرد بخور و آشغالی را جمع میکند

برداشت: تا اینکه مبادا دیگر کسی پیدا شود و زود تر از او آن ها را بخورد.هر چیزی را از آن خود میکند

برداشت: که وقت بسیار کمی دارد و ترس دارد که نتواند همه آن ها را بدست آورد و بی وقفه در حال خوردن است

برداشت: اما مؤمن به خاطر اعتمادش به حیات ابدی با آرامش و حوصله به کارها می‌پردازد.

برداشت: او از خطر مرگ و دشمنی یاغی در امان است، چرا که قهر و خشم شاه را نسبت به دشمنانش می‌شناسد.

برداشت: من از کسانی که به دنبال مشکل‌سازى هستند، احساس امنیت می‌کنم، زیرا مطمئنم که آنها نمی‌توانند به راحتی به من آسیب برسانند.

برداشت: در این بیت، به عدل و انصاف پادشاه اشاره می‌شود که در رفتارهای اطرافیانش مشخص است. هیچ کس نمی‌تواند به دیگری ظلم کند یا بر او ستم روا دارد، زیرا پادشاه بر اوضاع نظارت دارد و عدالت را برقرار کرده است. در این حالت، همه تحت تأثیر این عدالت قرار دارند و از ظلم و ستم دور هستند.

برداشت: پس به ناچار، کسی که از بهره‌مندی خود آگاه باشد، نمی‌تواند بی‌اراده حرکت کند و در جا بماند.

برداشت: مؤثر: ايثارگر

برداشت: این دنیا نور و رحمت خداوند را دارد و این جنب و جوش و تحرک ناشی از وسوسه‌های شیطانی است.

برداشت: چون شیطان انسان را از فقر بترساند، صبر را از او می‌گیرد و او را به ناامیدی می‌کشاند.

برداشت: از پیامبری بشنو که شیطان در مورد فقر و تنگدستی به تو وعده و تهدید می‌دهد.

برداشت: اگر به دیگران بدی و آسیب برسانی، خودت نیز زشت و بدخواه می‌گویی، و با این رفتار نه مروت را رعایت کرده‌ای و نه به پاداش خوبی‌ها دست پیدا خواهی کرد.

برداشت: بنابر این، شخص کافر در هفت لایه از دین و دل خود را می‌خورَد و در نتیجه، معنای عمیق و گستردگی ایمان را در درون خود به صورت نازک و ضعیف احساس می‌کند، در حالی که در بطن‌های مختلف زندگی‌اش، در تضاد با آن، غنای فکری و روحی را به صورت فشرده و پرظرفیت تجربه می‌کند.