غزل شمارهٔ ۱۰۰۰

برداشت: من می‌دانم آن گلی که در لباس سرخ خود حالت خاصی دارد، از کجا رنگ و بوی خود را به دست می‌آورد.

برداشت: در اینجا اشاره به نوعی تقدیر و سرنوشت است که در دل رویدادها و حوادث زندگی قرار دارد. در واقع، موضوع این است که وقتی سرنوشت و قضا بر زندگی انسان سایه می‌افکهد، هیچ چیز نمی‌تواند از آن فرار کند و همه چیز به دقت طبق آنچه که مقدر شده پیش می‌رود. مانند درخت بید که با وجود شرایط مختلف، به شکل خاصی می‌روید و تحت تأثیر قضا و تقدیر قرار دارد.

برداشت: سوسن و سمن هر کدام به نوعی خود را برای نبرد آماده کرده‌اند، یکی با سلاح و دیگری با دفاع. این نشان‌دهنده‌ی آمادگی و شجاعت آنهاست.

برداشت: بلبل بیچاره چه سختی‌هایی را تحمل می‌کند! افسوس از آن گلی که چه کارهایی با او می‌کند.

برداشت: هر یک از عروسان باغ، با اشاره‌ای به سمت ما، نشان از زیبایی و طراوت خود دارد.

برداشت: بلبل می‌گوید که گل به خاطر من کارهای خاصی می‌کند، حتی اگر بدون سر و پا باشد.

برداشت: چنار به طور افسرده‌ای دستش را به سوی تو بلند کرده و با ناله می‌گوید که چه آرزویی دارد.

برداشت: در این بیت شاعر به مقایسه میان گل غنچه و گل بنفشه می‌پردازد و به نوعی سؤالی را مطرح می‌کند که چه زمانی این دو گل به یکدیگر نزدیک می‌شوند یا ارتباطی برقرار می‌کنند. به بیان دیگر، شاعر به کنش و واکنش گل‌ها در طبیعت اشاره می‌کند.

برداشت: اگرچه در فصل خزان، بی‌رحمی‌های زیادی وجود دارد، اما باید دید که بهار چه وفا و محبت‌هایی را به همراه دارد.

برداشت: فصل پاییز آنچه را که فصل بهار به ارمغان آورده بود، گرفته و نابود می‌کند و حالا فصل بهار دوباره ظاهر شده و تلاش می‌کند زیبایی‌های خود را به نمایش بگذارد.

برداشت: صحبت از گل و بلبل و زیبایی‌های باغ تنها بهانه‌ای است برای چیزی دیگر. چرا که این‌ها خودشان دلیل و انگیزه‌ای برای بحث و گفتگو نیستند.

برداشت: عشق باعث غیرت و حس حساسیت می‌شود و در غیر این صورت، زبان فقط توصیف نعمت‌ها و لطف‌های خدا را می‌کند.

برداشت: شمس دین، که باعث افتخار تبریز و جهان است، به یاد شما و به خاطر شما، توجه خاصی دارد.