غزل شمارهٔ ۱۹۹

برداشت: نصیحت­‌گویان که چنین خود را پاک و مطهر در محراب و منبر نشان می­‌دهند در خلوت کاری بر خلاف گفته‌­های خود انجام می­‌دهند(نکته: یکی از رندانه ترین ناسزاهایی که در طول تاریخ زبان و ادبیات فارسی به ریاکاران گفته شده است این بیت حافظ است و تمام زیبایی این ناسزا نیز از آنجا شروع می­‌شود که حافظ هیچ ناسزایی نگفته است. اجازه بدهید واضح­تر این مطلب را بیان کنم حافظ در مصراع دوم تنها به این گفته بسنده می کند “آن کار دیگر می­‌کنند” چنانچه می بینید حافظ عملا هیچ حرف خاصی نزده است اما در واقع عبارت “آن کار دیگر” گویی همانند “نقطه چین” عمل می‌­کند چرا که ذهن خواننده به طور ناخودآگاه آن نقطه چین را پُر می کند در حالی که در واقعیت حافظ هیچ ناسزایی نگفته است)

برداشت: سوالی دارم از دانشمند مجلس این نکته را بپرس: چرا کسانی که مردم را وادار به توبه و پرهیزگاری می­‌کنند خود هرگز توبه نمی­‌کنند(نکته: مصراع دوم احتمالا اشاره به آیه‌­ی ۴۴ سوره بقره دارد: أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَکُمْ وَأَنْتُمْ تَتْلُونَ الْکِتَابَ ۚأَفَلَا تَعْقِلُونَ)

برداشت: مثل اینکه هرگز به روز قیامت اعتقادی ندارند چرا که مشغول این همه نیرنگ و تقلب در کار خداوند هستند

برداشت: خداوندا این تازه به دوران رسیده ها را به جایگاه قبلی خودشان بازگردان چرا که امروزه به واسه داشتن چند غلام ترک و چند چارپا به همه فخر می فروشند و خود را برتر از همه می دانند

برداشت: ای کسی که در خانقاه به گدایی رسیده ای از آن جا برخیز و به سمت دیر مغان برو و ببین که در آنجا به تو شرابی می دهند که به واسطه خوردن آن دل تو ثروتمند و غنی خواهد شد

برداشت: زیبایی نامتناهی خداوند هر چند که عاشقان خود را می­‌کشد اما باز گروهی دیگر از عالم غیب آشکار می‌­شوند و عاشقانه آماده جان‌فشانی در راه او می­‌شوند

برداشت: ای فرشتگان به سراغ میخانه عشق بروید و در آنجا خداوند را به پاکی ستایش کنید چرا که در آنجا گل وجود آدمی را ورز می دهند(نکته: بیت فوق از لحاظ معنایی یادآور بیت زیر است:دوش دیدم که ملایک در میخانه زدند گل آدم بسرشتند و به پیمانه زدند.)

برداشت: هنگام صبح از عرش الهی بانگ و فریادی می آمد جبرییل گفت: مثل اینکه فرشتگان مشغول حفظ کردن شعر حافظ هستند.