قصیدهٔ شمارهٔ ۷۶

برداشت: کسی که از راز چرخش این دنیا آگاه است، در خواب و خوراک خود مانند شیری با شجاعت و هوشیاری زندگی می‌کند و عمر با ارزشش را بیهوده نمی‌گذرد.

برداشت: تنها کسی که حافظه‌اش را پر از نادانی نکرده باشد، حاضر به خطر انداختن خود برای اژدهایی خطرناک نخواهد بود.

برداشت: خردمندان، چرا به این انبار بی‌فایده مشغول هستید؟ زیرا این انبار به اندازه کشک، شیرینی و ارزش ندارد.

برداشت: در خواب و خورشید، فتنه‌ها وجود دارند. تو خودت در این موضوع آگاه نیستی که دنیا همچنان در آغوش خواب و خورشید به تو می‌خندد.

برداشت: ای کسی که در خاک غوطه‌وری، بدان که هر کسی که به خاک تعلق داشته باشد، هرچند با تاخیر، در نهایت به سرنوشتی خاکی دچار خواهد شد.

برداشت: آسمان برای تو، ای کسی که خاک را می‌خوری، در میوه و دانه، با شور و چاشنی خوشمزه می‌نوشاند.

برداشت: آیا متوجه نمی‌شوی که اگر آچار (ابزار) از خاکی بماند، تو که به خاک تعلق داری، آن خاک بدون ابزار تو را حمایت نخواهد کرد؟

برداشت: خاک برای تو باعث زهر و سم است و تو دشمنی در دل داری. اگر آن را بخوری، زندگی‌ات به خطر می‌افتد و اگر هم نخوریش، بر تو سختی می‌آورد.

برداشت: اگر از دستورات او پیروی کنی و به خاک سپرده شوی، خاموش خواهی ماند و اگر نه، همیشه در دل تو آتش و اضطراب وجود خواهد داشت.

برداشت: این بیت به این معناست که در دانهٔ گندم چیزی نهفته است که خاک و فضولات دیگران را به گونه‌ای تغییر داده و تبدیل به غذایی نورانی و ارزشمند کرده است. هیچ‌کس نمی‌تواند تصور کند که این دانهٔ گندم می‌تواند از این دو عنصر پایین‌تر، یعنی خاک و فضولات، به وجود آید.

برداشت: چگونه ممکن است که دانه‌ای که نه سر، نه دندان، نه حلق و نه معده دارد، همواره از خاک تغذیه کند و آب آن را به خود جذب کند؟

برداشت: کسی که این آثار شگفت‌انگیز آفرینش و قدرت را نمی‌بیند، سزاوار است که او را مرد بینایی به حساب نیاورند، بلکه باید او را نادان و نابینا دانست.

برداشت: مردم مانند دانه‌های تخم هستند که هر کدام وظیفه و شغلی متفاوت دارند؛ هر کس در زمینه‌ای خاص فعالیت می‌کند و به نوعی نقش خود را در جامعه ایفا می‌کند.

برداشت: در هر دانه‌ای، خدای آگاه و خالق را می‌بیند، اما این خلقت را نه نصیحت می‌کند و نه باور می‌کند.

برداشت: اگر کسی در جستجوی پیشکاران دچار سردرگمی شود، به این معناست که او به چیزی فراتر از عقل خود دست یافته است و به همین دلیل دچار حیرت و اشتباه می‌شود.

برداشت: شخصی که خدای خود را شکر نکند و ارزش هدیه‌ای که به او داده شده را درک نکند، چگونه می‌تواند بفهمد که خداوند از خاک، موجودی با ارزش‌تر از خود او را خلق کرده است؟

برداشت: ای بینا دل، تو در حقیقت زندگی و ارزش‌های بزرگ را در دانهٔ خرما می‌یابی. این بنده‌ای که هر سال بر سرت خرما می‌بارد، نشان‌دهندهٔ نعمت‌ها و برکت‌هایی است که در اختیار تو قرار دارد.

برداشت: کسی که از خالق خود به این شکل باارزش است، سزاوار است که اگر در چشمانش دانه‌ای از شکر بیفتد، آن را با دقت و توجه به ارزشش نگاه کند.

برداشت: پس از آنکه تو از او خوبی‌ها و نیکی‌ها دریافت کردی، اگر او را نافرمانی کنی و رنجش بدهی، به‌طور یقین او نیز تو را آزار خواهد داد.

برداشت: انسان عاقل باید از نعمت‌هایی که دارد، قدردانی کند و شکرگزار باشد، زیرا خوشی و نیکویی در زندگی از منابع خوب به دست می‌آید و اگر از چیز ناخوشایند مانند سرکه باشد، چیزی جز تلخی به دست نخواهد آمد.

برداشت: نشانه‌ی انسان‌های بنده و شکرگزار، قدردانی از نعمت‌هاست. افراد دانا هرگز از حد خود فراتر نمی‌روند و در انتظار چیزی نمی‌نشینند.

برداشت: ای پسر، فقط به خیر و نکته‌های آموزشی فکر کن و بنویس، چون دل جز به خیر نمی‌اندیشد و قلم هم جز نکته‌های آموزنده نمی‌نویسد.

برداشت: از فرد دانا نصیحت بگیر و بدان که نصیحت مانند آب زلال و خوب است. همان‌طور که دانا با عقل و تدبیر، دل را به دست می‌آورد، تو نیز با گوش سپردن به نصیحت می‌توانی بر مشکلات غلبه کنی.

برداشت: اگر اندوهی از مسائل دینی در دل داری، ای برادر، شعر حجت را بخوان که شعر زهد او می‌تواند این اندوه را از جانت دور کند.

برداشت: ای کسی که به خاطر نادانی‌ات آسیب دیده‌ای، به سوی او برو تا زندگی تازه‌ای پیدا کنی، چرا که از نادانی تو، دلیل و برهان به سمت تو نمی‌آید.